Đạo cũ Kim Liên
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Danh từ:
- Chỉ việc trọng dụng người tài, đặc biệt là người có văn tài: "Đạo cũ Kim Liên" là một thành ngữ gốc Hán-Việt, dùng để chỉ truyền thống hoặc đạo lý tốt đẹp từ xưa của các bậc vua chúa trong việc trọng đãi và vinh danh người hiền tài. Hình ảnh trung tâm là ngọn đuốc "Kim Liên" (sen vàng) được dùng để rước người tài về nhà trong đêm, thể hiện sự ưu ái đặc biệt.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ:
- Tinh thần "đạo cũ Kim Liên" cần được phát huy trong thời đại ngày nay để thu hút nhân tài. (Tinh thần trọng dụng người tài theo lề lối xưa cần được phát huy trong thời đại ngày nay để thu hút nhân tài.)
- Câu chuyện về ngọn đuốc Kim Liên là minh chứng cho "đạo cũ" đẹp đẽ ấy. (Câu chuyện về ngọn đuốc sen vàng là minh chứng cho truyền thống tốt đẹp xưa ấy.)
Các cách sử dụng nâng cao
- "Theo đạo cũ Kim Liên": hành xử theo truyền thống trọng người tài.
- Nhà lãnh đạo ấy được ca ngợi vì biết "theo đạo cũ Kim Liên". (Vị lãnh đạo ấy được ca ngợi vì biết noi theo truyền thống trọng dụng người tài.)
Biến thể và từ gần giống
- Trọng đãi nhân tài: (cụm từ) hành động coi trọng và đối đãi tử tế với người có tài năng. Đây là cách diễn đạt ý nghĩa tương tự bằng từ thuần Việt.
- Chiêu hiền đãi sĩ: (thành ngữ) chiêu mộ và trọng đãi người hiền tài, người có học thức.
Từ đồng nghĩa
- Đạo trọng người tài: đạo lý coi trọng người có tài.
- Truyền thống trọng sĩ: truyền thống coi trọng bậc trí thức, người có học.
Thành ngữ liên quan
- "Đuốc hoa đưa rước": hình ảnh thường dùng trong văn chương chỉ việc đón rước long trọng, có thể liên tưởng đến hình ảnh đuốc Kim Liên.
- "Vời người hiền, đãi kẻ sĩ": thể hiện chính sách chiêu mộ và đối đãi tốt với người tài.
- Chỉ việc trọng người tài
- Đời xưa, vua trọng người có văn tài, đêm cho người mang đuốc Kim Liên đưa về nhà. Đời Đường có Lệnh Hồ Đào, đời Tống có Vương Khâm Nhược, Tô Thức đều được vua vời vào cung rồi đêm vua cho người dùng đuốc Kim Liên đưa về